Nuusvrystelling uitgereid deur Agri MES se kantoor in Bredasdorp

Breë Basis Swart Ekonomiese Bemagtiging (BBSEB) is nou reeds sedert 2003 met ons. Die Kode vir Goeie Praktyk wat in wese die metodiek vir die implementering en meting van ondernemings se SEB status uitspel het sedert 2003 deur ‘n omvattende proses gegaan waar insette en kommentaar van die besigheidsgemeenskap ontvang is. Die Kode is dan ook op 6 Desember 2006 deur die parlement goedgekeur en op 9 Februarie 2007 in die Staatskoerant gepubliseer. Dit beteken dat die SEB proses finaal vasgestel is en daar is dus  geen onduidelikheid omtrent dit wat gedoen moet word nie.

Die Kode maak ook voorsiening vir ‘n oorgangsperiode van 12 maande vanaf datum van publikasie wat beteken die tydperk het reeds op 9 Februarie 2008 verstryk. Die minister het egter die tydperk met ‘n verdere 6 maande verleng. Gedurende hierdie oorgangsperiode was besighede veronderstel om hul huis in orde te kry om uiteindelik volgens die telkaart beoordeel te kan word. Ondernemings kon gedurende hierdie tyd hul punt verdien onder eienaarskap vermenigvuldig met 1.92 wat dan vir hierdie tydperk hul SEB status sou wees.

Die kode maak ook voorsiening vir spesifieke hantering van verskillende ondernemings gebaseer op hul omset. Ondernemings met ‘n omset van R5 milj en minder is kwytgeskeld van alle SEB vereistes en geniet outomaties vlak 4 status met ‘n gepaardgaande erkennings persentasie van 100% ten opsigte van voorkeuraankope. Ondernemings in hierdie kategorie word Kwytgeskelde Mikro Ondernemings genoem (KMO)  Ondernemings met ‘n omset van groter as R5 milj maar onder R35 miljoen word Kwalifiserende Klein Ondernemings genoem(KKO) en hulle mag enige vier van die sewe bene van die Kwalifiserende Klein Onderneming telkaart kies om hul status te bepaal. Daardie ondernemings met ‘n omset van meer as R35 milj word volgens die generiese telkaart op al sewe bene beoordeel.

Landbouers kan dalk redeneer dat die AGRISEB nog nie gefinaliseer is nie, daarom doen hulle nou niks nie. Die realiteit is egter dat die Kode vir Goeie Praktyk soos gepubliseer die bloudruk is vir alle industrie handveste, waarvan AGRISEB een is. Hierdie industrie handveste mag nie wesentlik verskil van die Kode nie en dit word ook pertinent gestel dat by gebrek aan ‘n goedgekeurde industrie handves aan die vereistes van die Kode voldoen moet word. My beroep op landbouers is om te begin met die proses want dit is nie iets wat oornag gebeur nie. Daar is genoeg inligting en riglyne beskikbaar om te verseker dat daar niks onnodig gedoen word nie. Die voorgestelde telkaart vir AGRISEB is grootliks dieselfde as die telkaart volgens die Kode met die uitsondering van ‘n paar aanwysers wat eie aan landbou is en waarvoor spesifiek erkenning gegee word.

Dit bring my nou by die vraag wat sekerlik by almal leef naamlik: Waar begin ek? Ek dink die eerste wat moet gebeur is dat ‘n wilsbesluit geneem word om die proses te dryf en nie net deur die aksies gaan om monde stil te hou of omdat almal dit doen.  Dit sal beteken dat ‘n bemagtigingsbeleid geformuleer moet word en ‘n strategie ontwikkel word om die beleid tot uitvoering te bring. Die logiese beginpunt sou wees om u huidige status te bepaal en dit as die basis te gebruik waarvandaan strategieë ontwikkel word om u SEB status maksimaal te ontwikkel.

Die Kode maak voorsiening vir selfmeting, maar dan sal dit beteken dat u die nodige instrumente in ooreenstemming met die vereistes van die Kode  moet h? om die meting te kan doen. U kan ook van konsultante gebruik maak om hierdie meting vir u te doen wat dan ook aan u hulp kan verleen met die formulering van u SEB beleid en die opstel van die strategieë om die beleid uit te voer.

Dit sal vanpas wees om op hierdie stadium te besin oor die gebruik van konsultante of geakkrediteerde  Verifierings Agentskappe (Rating Agencies). Hierdie agentskappe verkondig in die mark dat slegs ‘n telkaart deur ‘n geakkrediteerde Verifierings Agentskap aanvaarbaar is. Die feit is dat daar nog geen agentskap geakkrediteer is nie en verder moedig die Departement Handel en Nywerheid die gebruik van hierdie agentskappe aan, maar maak dit nie verpligtend nie. Verifierings Agentskappe kan alleenlik u huidige status meet en mag geen advies gee nie. Dit beteken dat u dan in elk geval van ‘n konsultant moet gebruik maak om die proses vir u te fasiliteer. Dit sou mos beter wees om eers u onderneming op ‘n aanvaarbare vlak te kry voordat u ‘n geverifieerde telkaart probeer bekom indien dit nodig sou wees.

Gedurende die afgelope jaar het daar ‘n polemiek ontstaan tussen Verifierings Agentskappe en Konsultante en dit het sulke ernstige afmetings aangeneem dat die gevoel ontstaan het dat die Verifierings Agentskappe die Wet op Mededinging oortree. Keith Levenstein van Econobee, ‘n konsultasie maatskappy het ‘n klag by die mededingingskommissie gel? en versoek dat dit na die mededingingstribunaal verwys word vir uitsluitsel.

Die mededingingskommissie het egter besluit om nie die klag te verwys nie, maar het redes aangevoer waarom dit nie verwys is nie.

Die belangrikste rede wat hulle aangevoer het was dat die Departement Handel en Nywerheid n?rens die gebruik van Verifierings Agentskappe verpligtend maak nie, dit word slegs aangemoedig. Dit bly die prerogatief van die klient om ‘n telkaart te aanvaar of aan te dring op ‘n geverifieerde telkaart. Dit is verder ook nie moontlik om ‘n geverifieerde telkaart te kry nie, want nog geen Verifierings Agentskap is al geakkrediteer nie.

Dit is baie duidelik in die mark dat meer ondernemings bewus is van en deelneem aan die bemagtigingsproses, want besighede  en boere begin toenemend vrae kry oor hul SEB status. Daar is selfs ‘n suiwel maatskappy wat ‘n hoër melkprys aanbied vir produsente wat volgens hulle telkaart ‘n sekere status bereik het. Hierdie produsente verkry nou ‘n direkte finansiële voordeel deur aan die proses deel te neem indien hulle op ‘n aanvaarbare vlak is. Ek dink dit is veilig om te s? dat daar moontlik in die toekoms meer soortgelyke skemas van stapel gestuur gaan word. Diegene wat dan nie reeds begin het met die proses kan dalk benadeel word, want dit neem tyd om u status te verbeter indien dit nie op ‘n aanvaarbare vlak is nie.

Begin dus nou reeds met die proses van bemagtiging en doen dit sonder die onnodige druk van tyd wat uitgeloop het.        

Agri Mega (Bpk) het as deel van sy missie en doelstellings ‘n diensbeen in sy struktuur geskep waar hierdie ondersteunende dienste aan landbouprodusente oor die totale spektrum gelewer kan word. Die diens word gelewer onder die naam AgriMES (Agri Mega Empowerment Solutions) wat onder die bestuur van Dries Coetsee opereer. Navrae kan gerig word aan die kantore van Agri Mega in Bredasdorp, nl. 028 424 2890 of Mosselbaai by 044 695 4859 of u kan Dries direk skakel by 082 969 9596.

You may also like...